فینالهای AFL را مثل یک استرالیایی دنبال کنید
برای لذت بردن از فوتبال استرالیایی لازم نیست همه قانونها را از بر باشید. این راهنما بازی، جدول فعلی فصل ۲۰۲۶، فرمت تازه فینالهای AFL با دور وایلدکارت و ده تیم راهیافته را ساده توضیح میدهد و جملههای انگلیسی لازم برای گپ فوتبالی را در اختیارتان میگذارد.
فوتبال استرالیایی در نگاه اول میتواند گیجکننده باشد: زمین بیضی است، توپ هر طرف میرود و داور گاهی برای اتفاقی سوت میزند که تماشاگر تازهوارد ندیده است. بااینحال اگر امتیازگیری، جدول و فرمت تازه فینالها را بدانید، بخش بزرگی از بازی را میفهمید؛ AFL از همین فصل ۲۰۲۶ شیوه راهیابی به فینالها را هم تغییر داده است.
فصل عادی هنوز تمام نشده است. طبق آخرین جدول ثبتشده تا ۲ اوت ۲۰۲۶، فرمنتل صدرنشین است و سیدنی و هاثورن آن را دنبال میکنند. این جدول وضعیت همین تاریخ است، نه فهرست قطعی فینالیستها؛ آخرین رتبهها را در جدول رسمی AFL ببینید.
فوتی را در پنج دقیقه بفهمید
در استرالیا معمولاً به این ورزش footy میگویند. AFL نام لیگ حرفهای است، اما بسیاری خود بازی را هم AFL صدا میزنند. هر تیم ۱۸ بازیکن در زمین دارد و میکوشد توپ بیضی را از میان تیرهای انتهای زمین عبور دهد.
چهار تیر دروازه وجود دارد. عبور توپِ زدهشده با پا از میان دو تیر بلند وسط، goal و شش امتیاز است. عبور توپ از میان تیر بلند و کوتاه کناری، یا لمس شدن آن پیش از خط، معمولاً behind و یک امتیاز است. نتیجه 12.8 (80) یعنی ۱۲ گل و ۸ behind؛ در مجموع ۸۰ امتیاز.
بازیکن میتواند توپ را با پا بزند یا آن را روی مشت بسته خود بکوبد؛ پرتاب معمولی مجاز نیست. هنگام دویدن نیز باید تقریباً هر ۱۵ متر توپ را به زمین بزند. اگر بازیکنی ضربه پایی را که دستکم ۱۵ متر طی کرده مستقیم بگیرد، یک mark میگیرد و میتواند بدون مزاحمت ضربه بعدی را بزند.
مسابقه چهار quarter دارد. هر کوارتر ۲۰ دقیقه است، اما توقفها به زمان افزوده میشوند و بازی کامل معمولاً بیش از دو ساعت طول میکشد. هنگام تماشا ببینید تیم صاحب توپ چگونه راهی به سوی مهاجمان نزدیک دروازه باز میکند.
اگر فصل امروز تمام میشد جدول اینطور بود
تیمها برای برد چهار امتیاز و برای مساوی دو امتیاز میگیرند. اگر امتیاز جدولی برابر باشد، percentage رتبه را تعیین میکند. این عدد از تقسیم مجموع امتیازهای زدهشده بر امتیازهای خوردهشده و ضرب نتیجه در صد به دست میآید؛ پس percentage در AFL به معنی «درصد برد» نیست.
| رتبه | تیم | بازی | برد-باخت-مساوی | امتیاز | درصد |
|---|---|---|---|---|---|
| ۱ | فرمنتل داکرز Fremantle Dockers | ۲۰ | ۱۸–۲–۰ | ۷۲ | ۱۴۷٫۳ |
| ۲ | سیدنی سوانز Sydney Swans | ۲۰ | ۱۵–۵–۰ | ۶۰ | ۱۲۹٫۵ |
| ۳ | هاثورن هاکس Hawthorn Hawks | ۲۰ | ۱۴–۵–۱ | ۵۸ | ۱۲۳٫۷ |
| ۴ | بریزبن لاینز Brisbane Lions | ۲۰ | ۱۳–۷–۰ | ۵۲ | ۱۱۴٫۸ |
| ۵ | جیلانگ کتس Geelong Cats | ۲۰ | ۱۲–۸–۰ | ۴۸ | ۱۱۷٫۲ |
| ۶ | آدلاید کروز Adelaide Crows | ۱۹ | ۱۲–۷–۰ | ۴۸ | ۱۱۳٫۷ |
| ۷ | ملبورن دیمونز Melbourne Demons | ۱۹ | ۱۲–۷–۰ | ۴۸ | ۱۰۷٫۸ |
| ۸ | وسترن بولداگز Western Bulldogs | ۲۰ | ۱۲–۸–۰ | ۴۸ | ۹۴٫۸ |
داستان جدول فقط صدرنشینی فرمنتل نیست. چهار تیم رتبه پنجم تا هشتم ۴۸ امتیاز دارند و percentage آنها را جدا کرده است. آدلاید و ملبورن نیز یک بازی کمتر از بیشتر رقیبان انجام دادهاند. کالینگوود در رتبه نهم با ۴۶ امتیاز فقط دو امتیاز پشت بولداگز است و همراه با تیم دهم جدول هنوز شانس فینال دارد؛ چون از فصل ۲۰۲۶ دیگر رتبه هشتم خط پایان نیست.
اگر همین جدول مبنای شروع فینال بود، شش تیم نخست جدول مستقیم وارد فینالها میشدند و یک هفته استراحت میکردند؛ از میان آنها فرمنتل، سیدنی، هاثورن و بریزبن مزیت اضافه چهار رتبه اول را هم داشتند. ملبورن و بولداگز، همراه با کالینگوود و تیم دهم جدول، باید ابتدا از دور تازه وایلدکارت عبور میکردند. نتیجه مسابقههای باقیمانده و آخرین برنامه و نتایج AFL میتواند این ترکیب را جابهجا کند.
پنج هفتهی تازه: از وایلدکارت تا گرند فاینال
فینالهای AFL از فصل ۲۰۲۶ یک هفته بلندتر شده و برای اولینبار ده تیم را در بر میگیرد؛ بزرگترین تغییر فرمت فینالها در ۲۵ سال گذشته. شش تیم برتر جدول مستقیم به هفته نخست فینالهای اصلی میروند و یک هفته استراحت میکنند. رتبههای هفتم تا دهم باید یک هفته زودتر، در دور تازه wildcard، برای دو جای باقیمانده بجنگند.
- در Wildcard Round، رتبه هفتم با دهم و رتبه هشتم با نهم بازی میکنند. دو برنده به فینالهای اصلی راه مییابند.
- در هفته نخست فینالهای اصلی، رتبه اول با چهارم و رتبه دوم با سوم در Qualifying Final روبهرو میشوند؛ این چهار تیم double chance یا فرصت دوباره دارند و باخت در این هفته حذفشان نمیکند.
- همزمان، رتبه پنجم و ششم جدول اصلی هرکدام با یکی از دو برنده Wildcard Round در Elimination Final بازی میکنند؛ بازنده همان شب از فصل کنار میرود.
- هفته دوم Semi Final نام دارد: بازندگان دو Qualifying Final با برندگان دو Elimination Final روبهرو میشوند.
- برندگان Semi Final به Preliminary Final میروند و با برندگان Qualifying Final بازی میکنند.
- برندگان دو Preliminary Final در Grand Final برای قهرمانی یا premiership به مصاف هم میروند.
به همین دلیل امسال هواداران بیشتر از top six حرف میزنند تا از top eight: آن جایگاه یعنی رسیدن مستقیم به فینالها بدون گذر از Wildcard Round. top four هم همچنان مهم است، چون تنها آن چهار تیم فرصت دوباره هفته نخست را دارند.
انگلیسی کنار تلویزیون و محل کار
برای وارد شدن به گفتوگو لازم نیست تحلیلگر باشید. Who do you barrack for? یعنی «طرفدار کدام تیمی؟» و آغاز طبیعی یک گپ فوتبالی است. در استرالیا barrack for اغلب از support صمیمیتر شنیده میشود.
این واژهها را هنگام تماشای بازی زیاد میشنوید:
- the ladder: جدول ردهبندی
- top six: شش تیم برتر جدول که مستقیم وارد فینالها میشوند و از Wildcard Round معافند
- the wildcard round: دور تازهای که رتبههای هفتم تا دهم را برای دو جای باقیمانده فینالها به رقابت میگذارد
- the eight / top eight: هشت تیمی که پس از Wildcard Round وارد فینالهای اصلی میشوند
- top four: چهار تیم اول با فرصت دوباره
- percentage: معیار شکستن تساوی امتیاز جدولی
- a mark: گرفتن مستقیم یک ضربه پای قانونی
- a goal / a behind: امتیاز ششتایی / امتیاز یکتایی
- holding the ball: خطایی که معمولاً وقتی بازیکن فرصت دفع توپ داشته اما در تکل آن را نگه داشته اعلام میشود
- the siren: آژیر پایان کوارتر یا مسابقه
- an upset: برد غیرمنتظره تیمی که شانس کمتری داشته است
- a close one: مسابقه نزدیک
چند جمله آماده نیز کار را آسان میکند:
- How’s your team going? تیمت این فصل چطور پیش میرود؟
- We’re still a chance for the six. هنوز شانس رسیدن به شش تیم برتر را داریم.
- They need to make the top four. باید خودشان را به چهار تیم اول برسانند.
- Percentage could decide it. ممکن است کار به percentage بکشد.
- That was a great mark. چه دریافت خوبی بود.
- It’s anyone’s game. هنوز هر دو تیم میتوانند ببرند.
- They went straight through the middle. توپ را مستقیم از وسط تیرها زدند.
- See you in September. یعنی تیم موردنظر احتمالاً در فینالها حضور خواهد داشت.
برای نخستین تماشا، یک تیم را به دلیل شهر، رنگ لباس، دوست یا همکار انتخاب کنید. پیش از بازی جایگاهش را در ladder ببینید و بدانید برای رسیدن به top six یا top four چه میخواهد. روز بعد هم یک پرسش برای شروع گفتوگو کافی است: Did you watch the footy?
واژهآموزی
کلمات انگلیسی این مطلب را یاد بگیر- معنی
- مسابقهای در مرحله پایانی رقابتها
- کاربرد
- در AFL معمولاً به هر مسابقه مرحله حذفی final و به مجموعه آنها finals میگویند.
- مثال
Fremantle is in a strong position before the finals.
The elimination final is on Friday night.
- معنی
- جدول ردهبندی تیمها
- کاربرد
- در ورزش استرالیا بهجای standings یا table بسیار رایج است.
- مثال
Fremantle is on top of the ladder.
Collingwood sits ninth on the ladder, right in the wildcard mix.
- معنی
- نسبت امتیازهای زده به امتیازهای خورده برای شکستن تساوی جدول
- کاربرد
- در AFL منظور درصد برد نیست؛ یک معیار تعیین رتبه میان تیمهای همامتیاز است.
- مثال
Geelong has the best percentage among the teams on 48 points.
The Bulldogs may need to improve their percentage.
- معنی
- گرفتن قانونی توپ پس از یک ضربه پای کافی و دریافت ضربه آزاد
- کاربرد
- یکی از شاخصترین اصطلاحات فوتبال استرالیایی است؛ spectacular mark برای دریافتهای تماشایی به کار میرود.
- مثال
That was a brilliant mark.
The forward took a mark inside 50.
- معنی
- قهرمانی فصل AFL
- کاربرد
- برنده گرند فاینال، premiership و جام قهرمانی را به دست میآورد.
- مثال
Supporters believe their club can win the premiership.
The premiership race is still open.
- معنی
- دور تازهای در فینالهای AFL که از فصل ۲۰۲۶ رتبههای هفتم تا دهم جدول را برای دو جای باقیمانده فینالها به رقابت میگذارد
- کاربرد
- پیش از این تیمهای نهم و دهم در پایان فصل عادی کاملاً حذف میشدند؛ حالا wildcard round به آنها یک شانس آخر میدهد.
- مثال
Collingwood will need to win through the wildcard round to keep their season alive.
The wildcard round adds an extra week of finals football before the top eight is finalised.
اعتبار تصاویر
- NavaRooz — NavaRooz — original (تصویر اصلی)
منابع
- AFL Ladder — مرجع رسمی برای بررسی آخرین رتبه، امتیاز و درصد تیمها در فصل AFL است.
- AFL Fixture — برنامه رسمی مسابقهها و نتایج فصل و فینالها را منتشر میکند.
- AFL announces Wildcard Finals Round for 2026 — اعلام رسمی AFL درباره معرفی دور وایلدکارت از فصل ۲۰۲۶ و افزایش تعداد تیمهای فینالیست از هشت به ده تیم.
