آیا وقت آن رسیده لپتاپها از کلاس درس کمی فاصله بگیرند؟
مدارس استرالیا در حال بازنگری نقش لپتاپ و تبلت در کلاس هستند. پرسش اصلی به سودمندی کلی فناوری محدود نمیشود؛ مهم این است که چه زمانی و برای چه کاری باید بهکار رود.
لپتاپ در کلاس درس زمانی نشانه مدرسه مدرن بود: هر دانشآموز یک دستگاه، دسترسی سریع به اطلاعات و آمادگی برای بازار کار آینده. اما پس از بیش از ۱۵ سال گسترش این الگو در استرالیا، بعضی معلمان، والدین و مدیران مدرسه میپرسند آیا دستگاه شخصیِ متصل به اینترنت واقعاً همیشه به یادگیری کمک میکند.
بحث بر سر حذف فناوری نیست. گزارش گاردین نشان میدهد نگرانی اصلی، استفاده بیهدف از صفحهنمایش است: دانشآموزی که قرار است تحقیق کند، ممکن است همزمان پیام بدهد، خرید اینترنتی را نگاه کند یا بازی کند. در چنین وضعی، معلم باید زمان و انرژی بیشتری را صرف مدیریت حواسپرتی کند.
برای خانوادههایی که مدرسه فرزندشان از آنها خرید لپتاپ میخواهد، این بحث میتواند مهم باشد. پرسش مفیدتر از «لپتاپ خوب است یا بد؟» این است که مدرسه دقیقاً برای چه درسها، چه زمانهایی و با چه نظارتی از آن استفاده میکند.
مشکل از صفحهنمایش است یا از استفاده بیهدف؟
پژوهش درباره رابطه مستقیم میان زمان صفحهنمایش و نمره درسی ساده نیست. شرایط اقتصادی خانواده، کیفیت تدریس، موضوع درس و شیوه اجرای برنامه در هر مدرسه متفاوت است. بنابراین نمیتوان فقط با دیدن یک لپتاپ در کلاس نتیجه گرفت که یادگیری بهتر یا بدتر شده است.
با این حال، چند نگرانی تکرارشونده وجود دارد. نوشتن با دست، خواندن متن چاپی و گفتوگوی رودررو میتواند دانشآموز را وادار کند با سرعت کمتر و توجه بیشتر کار کند. از سوی دیگر، بازبودن لپتاپ دسترسی دائمی به محرکهای متعدد میدهد و جابهجایی مکرر میان وظایف میتواند حافظه کاری را تحت فشار بگذارد.
در گزارش گاردین (The Guardian)، معلمان از دشواری حفظ تمرکز دانشآموزان هنگام بازبودن دستگاهها گفتهاند. همچنین یک بررسی بینالمللی در سال ۲۰۲۲ نشان داد که بهطور میانگین، حدود یکسوم دانشآموزان ۱۵ ساله در کشورهای عضو سازمان همکاری و توسعه اقتصادی (Organisation for Economic Co-operation and Development یا OECD) گفتهاند در بیشتر یا همه کلاسهای ریاضی، استفاده از دستگاه دیجیتال حواسشان را پرت میکند.
این آمار بهتنهایی دلیل ممنوعیت فناوری نیست. یک برنامه شبیهسازی علمی، ابزار دسترسپذیری برای دانشآموز دارای معلولیت، آموزش کدنویسی یا بازخورد سریع در تمرینهای مشخص، میتواند ارزش آموزشی واقعی داشته باشد. مسئله زمانی آغاز میشود که لپتاپ فقط جای دفتر و کتاب را بگیرد، بیآنکه دلیل آموزشی روشنی برای آن وجود داشته باشد.
چرا مدل «هر دانشآموز یک دستگاه» زیر سؤال رفته است؟
برنامه انقلاب آموزش دیجیتال (Digital Education Revolution) دولت کوین رود (Kevin Rudd) در سال ۲۰۰۸ آغاز شد و هدفش رساندن لپتاپ به دست همه دانشآموزان دبیرستانی تا سال ۲۰۱۱ بود. پس از پایان آن بودجه، بسیاری از مدارس به سیاست «دستگاه شخصی خودت را بیاور» (Bring Your Own Device یا BYOD) روی آوردند؛ یعنی خانوادهها هزینه لپتاپ را پرداخت میکردند و دانشآموز دستگاه را در طول روز مدرسه همراه داشت.
این مدل برای مدرسهها انعطافپذیر بود، اما یک مشکل عملی داشت: دستگاه شخصی همیشه در دسترس است، حتی وقتی درس به آن نیاز ندارد. افزون بر آن، تفاوت کیفیت دستگاهها و توان مالی خانوادهها میتواند تجربه دانشآموزان را نابرابر کند.
برخی مدرسهها اکنون راه میانه را آزمایش میکنند. بهجای اینکه هر دانشآموز لپتاپ خود را همهجا ببرد، مدرسه مجموعهای از دستگاهها را برای فعالیتهای مشخص نگه میدارد. در این مدل، فناوری ابزار یک درس است، نه پسزمینه دائمی تمام روز.
برای نمونه، کالج متوسطه کسلمین (Castlemaine Secondary College) در ویکتوریا (Victoria) استفاده از دستگاه شخصی را برای دانشآموزان سال هفتم کنار گذاشته و از دستگاههای مدرسه برای هدفهای آموزشی مشخص استفاده کرده است. مدیر این مدرسه به گاردین (The Guardian) گفته بود که پس از مشورت با جامعه مدرسه، بیشتر والدین از این تغییر حمایت کردند. این نوع تصمیم محلی میتواند از یک ممنوعیت یکسان برای همه مدرسهها دقیقتر باشد.
مدرسه چگونه میتواند تعادل عملی بسازد؟
یک سیاست خوب لزوماً تعداد دقیقههای صفحهنمایش را بهتنهایی تعیین نمیکند. باید روشن کند که دانشآموز چه مهارتی را با فناوری بهتر یاد میگیرد و چه کاری با کتاب، قلم، گفتوگو یا فعالیت گروهی مؤثرتر است.
مدارس میتوانند برای هر درس، زمانهای مشخصی را بدون صفحهنمایش در نظر بگیرند. این کار بهویژه در درسهایی که نیازمند خواندن عمیق، نوشتن استدلالی یا بحث کلاسی هستند، میتواند مفید باشد. در مقابل، استفاده از رایانه برای تولید فیلم، تحلیل داده، کارهای طراحی یا تمرین مهارتهای دیجیتال میتواند هدفمندتر باشد.
والدین نیز پیش از خرید دستگاه یا امضای توافقنامه مدرسه میتوانند این پرسشها را مطرح کنند:
- آیا لپتاپ در همه درسها لازم است یا فقط برای فعالیتهای مشخص؟
- مدرسه چگونه حواسپرتی، پیامرسانها و بازیها را در زمان کلاس مدیریت میکند؟
- اگر خانواده توان خرید دستگاه پیشنهادی را نداشته باشد، چه گزینهای وجود دارد؟
- آیا دانشآموزان آموزش میبینند که منابع اینترنتی را ارزیابی کنند و از اطلاعات نادرست دوری کنند؟
- سیاست دستگاههای دیجیتال پس از مشورت با معلمان، دانشآموزان و والدین بازبینی میشود؟
نتیجه این بحث نباید بازگشت نوستالژیک به کلاس بدون فناوری باشد. دانشآموزان به سواد دیجیتال نیاز دارند، اما به تمرکز، خواندن دقیق، نوشتن و گفتوگوی انسانی نیز نیازمندند. ارزش لپتاپ در کلاس زمانی آشکار میشود که سنجیده و آموزشی بهکار رود؛ دائمیبودن آن بهتنهایی ارزشی ایجاد نمیکند.
واژهآموزی
کلمات انگلیسی این مطلب را یاد بگیر- معنی
- سیاستی که دانشآموز دستگاه شخصی خود، مانند لپتاپ یا تبلت، را به مدرسه میآورد.
- کاربرد
- معمولاً بهصورت مخفف BYOD در نامههای مدرسه و سیاستهای فناوری آموزشی دیده میشود.
- مثال
The school reviewed its bring your own device policy after consulting parents.
- معنی
- عامل حواسپرتی
- کاربرد
- برای توضیح چیزی بهکار میرود که تمرکز دانشآموز یا کارمند را از کار اصلی دور میکند.
- مثال
Notifications can become a distraction during independent study.
- معنی
- انجام همزمان چند کار
- کاربرد
- در بحث یادگیری و محیط کار، اغلب به جابهجایی سریع توجه میان چند فعالیت اشاره دارد.
- مثال
Multitasking during a lesson can make it harder to remember new information.
- معنی
- سواد دیجیتال، توانایی استفاده آگاهانه و مؤثر از ابزارهای دیجیتال
- کاربرد
- اصطلاحی رایج در برنامههای درسی، استخدام و آموزش بزرگسالان است.
- مثال
Digital literacy includes knowing how to assess information found online.
اعتبار تصاویر
- NavaRooz — NavaRooz — original (تصویر اصلی)
منابع
- After more than 15 years of laptops in the classroom, do Australian schools need a rethink? — گزارش گاردین روند بازنگری استفاده از دستگاههای شخصی در مدارس استرالیا، دیدگاه معلمان و نمونههایی از سیاستهای تازه را بررسی میکند.
خطایی دیدید؟ اصلاحیه بفرستید ←
